Chuỗi tác phẩm Ngón trỏ ra đời từ ký ức và sang chấn liên thế hệ về chiến tranh tại Việt Nam, khi nhiều thanh niên đã chọn cắt bỏ ngón trỏ của mình – ngón tay dùng để bóp cò súng. Họ làm điều này phần lớn vì áp lực từ những người thân cao tuổi – những người đã từng nếm trải những hậu quả chiến tranh đau thương và không muốn con cháu mình phải chịu cảnh ngộ tương tự. Đối với Trần Tuấn, câu chuyện này mang ý nghĩa sâu sắc, bởi chính cha và ba người chú của anh cũng đã cắt bỏ ngón trỏ theo lời khuyên của ông nội – một cựu y tá chiến trường đã tham gia vào Cuộc chiến tranh chống Mỹ.
Với Ngón trỏ, Trần Tuấn không chỉ đưa ra lời chứng cho câu chuyện vi sử đã dần phôi phai trong ký ức cộng đồng, mà còn kiến tạo cơ hội nơi bóng ma của quá khứ và thân thể của hiện tại có thể gặp gỡ. Mang công năng của đồ nội thất, bộ tác phẩm điêu khắc được phủ lên mình những lớp chất liệu khiến người xem liên tưởng đến những thiết kế sang trọng. Sự chuyển hoá này ẩn chứa một cuộc trao đổi mang tính biểu tượng: đớn đau đổi lấy hòa bình, mất mát để có được thành tựu – như một lời tri ân những hi sinh thầm lặng đã ngã xuống để tạo nên nền hòa bình ngày hôm nay.
(Biên tập từ trích đoạn văn bản của Roots)
***
Lịch sử triển lãm:
– If the World Changed, Singapore Biennale 2013, do nhóm 27 curator từ Đông Nam Á curate, Singapore, 2013.
– Miền Méo Miệng, do Trần Lương curate, Bildmuseet, Umeå, Thụy Điển, 2015.
– Polyphony: Southeast Asia, do Lin Shuchuan curate, Bảo tàng Nghệ thuật Đại học Mỹ thuật Nam Kinh, Nam Kinh, Trung Quốc, 2019.
– Tạp âm trắng, do Vân Đỗ curate, Nguyễn Art Foundation, TP. Hồ Chí Minh, 2023.
– Địa tầng số 0, do Lê Thuận Uyên curate, The Outpost Art Organisation, Hà Nội, 2023.